Leerlingen van het Dockinga College (Omnium) te Dokkum hebben in opdracht van gemeente Dongeradeel nagedacht over het toekomstperspectief van biogas in de regio. In de gemeente en de omringende regio zijn veel boerderijen, hebben enkele bedrijven al geïnvesteerd in vergistingsinstallaties en wordt gesproken over een nog aan te leggen ringleiding voor transport van biogas. In Dokkum is een tankstation waar reeds duurzaam gas getankt kan worden. De gemeente Dongeradeel heeft de ambitie om een groene en duurzame toekomst na te streven. Of biogas onderdeel zou moeten uitmaken van dat duurzame, groene streven? De leerlingen hebben zich verdiept in deze vraag. Donderdag 09 juni 2011 presenteerden zij hun adviezen aan de opdrachtgever gemeente Dongeradeel, die daar aanwezig was in de persoon van wethouder A. vd Ploeg en beleidsmedewerker D. Kroes.

Biogas?! Wat is dat...

Op school hebben alle klassen zich verenigd in adviesbureaus. Van ieder adviesbureau was een afvaardiging afgereisd naar de raadszaal. Wethouder vd Ploeg was, in het teken van duurzaamheid, speciaal voor deze dag op de fiets gekomen. Hij had flink ‘de sokken erin gehad’ en mocht na het welkomstwoord even rustig afkoelen en op adem komen. Eén voor één presenteerden de 11 adviesbureaus hun adviezen. Deze waren soms gunstig voor de toekomst van biogas, maar soms ook niet.

Algemene conclusie van alle adviesbureaus was dat uit onderzoek bleek dat veel mensen niet wisten wat biogas is. Anderzijds waren veel mensen wel enthousiast en bereid over te stappen, toen ze eenmaal uitgelegd was wat het is. Door flink in te zetten op communicatie en promotie van biogas kan dan ook een enorme slag geslagen worden. Wel is het volgens de jonge adviseurs daarbij van belang dat de voor- en nadelen van biogas duidelijk uit de doeken gedaan worden. Met name richting (producerende) boeren is dit erg belangrijk, omdat bij hen de houding ten opzichte van biogas vergeleken met de consument een stuk terughoudender is.

Reden daarvoor is veelal de enorme financiële investering die boeren moeten doen om biogas te kunnen produceren. Pas na 14 jaar is zo’n investering terugverdiend en voor een ondernemer is die periode veel te lang en risicovol. Veelgehoorde adviezen betroffen subsidiëring van de vergistingsinstallaties, collectieve vergistingsinstallaties waarbij meerdere boeren leveren aan één installatie, het kunstmatig tegengaan van concurrentie en het schrappen van gefaseerde openstellingen en integrale budgetplafonds bij subsidies.

Is de tijd al rijp?

Enkele adviesbureaus kwamen met de conclusie dat de tijd voor biogas op dit moment nog niet rijp is. Biogas is te onbekend, de investeringen zijn te hoog, voldoende aanvoer van mest is soms een probleem, de aan te leggen ringleiding is duur en de ontwikkelingen tot het opwaarderen van het gas moeten in een meer vergevorderd stadium zijn. Deze bedrijven hebben in verschillende gevallen onderzocht of biogas een geschikte keuze is voor het verduurzamen van openbare ruimtes zoals scholen, bejaardentehuizen en zelfs een zwembad. De kosten bleken in alle gevallen te hoog, waardoor de bureaus veelal het gebruik van andere groene en duurzame energiebronnen adviseerden, waarbij de zonnepanelen veruit favoriet waren.

Toch waren er ook positieve geluiden over het toekomstperspectief van biogas te horen, mits er aan enkele voorwaarden voldaan werd. Subsidies op vergistingsinstallaties zijn onontbeerlijk, er moet ingezet worden op collectieve installaties, de ringleiding moet zuidelijker komen te liggen (aan de Iedyk) zodat de afstanden tussen ringleiding en boeren aanzienlijk verkleind worden, het bedrijfsleven zou in biogas moeten investeren, de lijst van bijproducten moet flink uitgebreid en regelgeving moet aangepast. Niet alleen komt er dan meer materiaal beschikbaar voor vergisting, ook wordt de afzetmarkt voor het digestaat aantrekkelijker.

Blij verrast
Wethouder A. vd Ploeg en dhr. Kroes waren prettig verrast over de kwaliteit van zowel de vorm als de inhoud van de presentaties! Wethouder vd Ploeg: ‘Ik ben behoorlijk onder de indruk van jullie kennis van biogas en van de gepresenteerde adviezen, die soms breed en soms ook behoorlijk technisch zijn. Eén adviesbureau had onderzocht dat inwoners uit de stad minder milieubewust zijn dan dorpelingen. En ook dat jongeren weer minder milieubewust zijn dan ouderen. Maar waar ik nou zo benieuwd naar ben….heeft deze nieuwe kennis jullie zelf veranderd?’ Deze vraag werd door de directeuren van de adviesbureaus veelal met een stoer ‘nee’ beantwoord, al was de laatste directrice die mening niet toebedeeld: ‘We moeten met z’n allen veranderen; groener en duurzamer denken en worden. En ook al zal die omslag niet direct vandaag zijn, deze kennis nemen we wel mee naar de toekomst…want de toekomst, dat zijn wij!’